W obecnych czasach, w których powszechny stał się kult ciała, wiele osób próbuje naśladować zawodowych sportowców lub popularnych użytkowników Instagrama i wdraża ich systemy treningowe. Niestety brak dostatecznej wiedzy z zakresu odżywiania, programowania treningowego, regeneracji oraz zarządzania stresem może przynieść odwrotne rezultaty, takie jak kontuzje, urazy, stagnacja treningowa czy pogorszenie jakości życia. Mogłoby się wydawać, że im częściej ćwiczymy, tym lepsze efekty uzyskamy. Dlaczego jednak „więcej” treningów w tygodniu nie zawsze oznacza „lepiej”?

 

SPIS TREŚCI:
1. Najczęstsze powody podejmowania aktywności fizycznej
2. Czym jest stres?
3. Trening jako czynnik stresogenny
4. Model sprawność – zmęczenie
5. Podsumowanie

Indywidualne plany
dietetyczne i treningowe
-23 kg -23 kg -7 kg -25 kg -7 kg +13 kg -15 kg -23 kg -6 kg -18 kg -11 kg już od 39,99 zł za miesiąc

 

 

1. Najczęstsze powody podejmowania aktywności fizycznej
Powodów do podjęcia regularnej aktywności z pewnością jest bardzo wiele. Do najczęstszych jednak należą poprawa sylwetki oraz kondycji, zwiększenie siły czy praca nad ogólną sprawnością fizyczną. Nieodłącznym elementem każdego z tych celów jest polepszenie stanu zdrowia. Niestety w sytuacji gdy trening prowadzony jest w nieumiejętny sposób – zamiast poprawy jakości życia uzyskujemy efekt zupełnie odwrotny.

 

2. Czym jest stres?
Stres często jest błędnie postrzegany wyłącznie jako czynnik negatywny. W zależności od tego, w jaki sposób potrafimy sobie z nim radzić, może być naszym wrogiem bądź sprzymierzeńcem. Czym zatem w ogóle jest stres? To reakcja organizmu na wszelkie stawiane mu w życiu codziennym zadania. W odpowiedzi na bodźce psychiczne lub fizyczne stres mobilizuje cały organizm do działania. I o ile krótkotrwały nie niesie za sobą aż tak negatywnych konsekwencji, a w licznych przypadkach może nawet pomóc (np. podczas biegu na autobus), to przewlekły może już wyrządzić psychofizjologiczne szkody w organizmie.

 

3. Trening jako czynnik stresogenny
Większość regularnie trenujących osób nie zdaje sobie sprawy z tego, że aktywność fizyczna również jest jednym z czynników stresogennych. Bardzo częstym sposobem rozładowywania negatywnych emocji jest wysiłek fizyczny, czyli trening. W niektórych przypadkach ćwiczenia mogą być jedną z metod radzenia sobie ze stresem – pomimo zmęczenia spowodowanego wysiłkiem samopoczucie ulega znacznej poprawie (m.in. dzięki wydzielającym się podczas treningu endorfinom). Ważne jest jednak, aby aktywność fizyczna nie była jedyną metodą walki ze stresem. Regularne, bardzo częste wykonywanie intensywnych ćwiczeń może jedynie pogorszyć sytuację.

  Fabryka Siły Sklep

W procesie treningowym występują czynniki stresogenne (inaczej zwane bodźcami treningowymi), które charakteryzują się odmienną intensywnością, częstotliwością, a także objętością. Progres – czy to siłowy, czy sylwetkowy – zależy od zdolności organizmu do adaptacji obciążeń treningowych. Kluczowe jest zatem dostarczanie organizmowi odpowiedniej liczby bodźców, tak aby był on w stanie się zregenerować. Zarówno zbyt duża, jak i zbyt mała obecność bodźców może skutkować zahamowaniem progresu. Nadmierna ilość stresu może prowadzić do ciągłych kontuzji, przemęczenia, a w niektórych przypadkach nawet przetrenowania, zaś niedostateczna nie zaburzy homeostazy organizmu w wystarczającym stopniu, co będzie wiązało się z brakiem postępów.

 

Radzenie sobie ze stresem to bardzo cenna umiejętność. Dzięki niej organizm może w prawidłowy sposób zaadaptować się do wymogów, jakie stawia trening. Odpowiedni czas przeznaczony na regenerację oraz odpoczynek umożliwia zajście procesów:
– kompensacji polegającej na powrocie organizmu do wyjściowej sprawności (sprzed treningu),
– superkompensacji, podczas której organizm osiąga wyższy poziom sprawności; proces ten ma prawo zajść wyłącznie wtedy, gdy mamy zapewniony odpowiedni odpoczynek.

 

Jeśli treningów jest zbyt dużo, a same ćwiczenia są bardzo obciążające (nie tylko fizycznie, ale również psychicznie), wówczas organizm nie jest w stanie odpowiednio się zregenerować. W efekcie dochodzi do:
– stagnacji bądź regresji treningowej,
– przemęczenia,
– pogorszenia jakości życia, a nawet skrajnego wyczerpania,
– wzrostu ryzyka różnego rodzaju infekcji w wyniku osłabienia układu odpornościowego,
– wzrostu ryzyka wystąpienia kontuzji czy urazu,
– wzrostu ryzyka wystąpienia problemów z układem sercowo-naczyniowym.
Sytuacja ta jest zatem niezwykle niebezpieczna dla organizmu człowieka.

 

4. Model sprawność – zmęczenie
Biorąc pod uwagę cały proces treningowy, często zapomnianym elementem jest samo zmęczenie, które niejednokrotnie może w istotny sposób „przysłaniać” poziom wytrenowania.

 

Model sprawność – zmęczenie (fitness-fatigue paradigm) zwraca uwagę na to, że podczas treningu rośnie nie tylko poziom wytrenowania, ale i zmęczenie organizmu, którego kumulacja istotnie wpływa na obniżenie osiąganych efektów sportowych. Aby zmniejszyć negatywne konsekwencje zmęczenia do minimum, należy zadbać o odpoczynek oraz regenerację, a także w sposób świadomy zaplanować okresy treningowe nastawione również na mniejszą ilość pracy. Zabieg ten pozwala zredukować zarówno stres, jak i zmęczenie, co w efekcie przekłada się na „odsłonięcie” wypracowanej formy.

 

5. Podsumowanie
Powszechnie wiadomo, że aktywność fizyczna jest niezbędna do zachowania zdrowia oraz sprawności fizycznej. Wpływa również na poprawę sylwetki. Mogłoby się zatem wydawać, że im więcej trenujemy, tym lepsze efekty jesteśmy w stanie uzyskać. Niestety nie do końca jest to prawda. Organizm człowieka – tak samo jak treningu – potrzebuje również odpoczynku i czasu na regenerację. Aby proces wzrostu formy i wytrenowania mógł zachodzić w sposób prawidłowy, należy zadbać o niezbędne podstawy, jakimi są odpoczynek oraz sen.