O istnieniu glutenu wiadomo już od 1728 r., jednak w diecie człowieka jest on obecny od tysięcy lat, a może nawet dłużej. Wszystkie produkty wytwarzane ze zbóż pszenicy, jęczmienia, żyta i pszenżyta są obfite w gluten. Można go znaleźć także w niektórych produktach, które nie mają ze zbożami nic wspólnego, na przykład w szynkach, sosach i słodyczach. Pod względem struktury gluten jest zaliczany do białek, chociaż w rzeczywistości jest połączeniem dwóch białek: gliadyny i gluteniny. Jego nazwa pochodzi od łacińskiego słowa „gluten” i oznacza „klej” – co nie powinno dziwić, biorąc pod uwagę, że to właśnie gluten odpowiada za spoistość pieczywa. W ostatnich latach zwiększa się zainteresowanie dietami wykluczającymi ten składnik. Chociaż istnieją schorzenia, które zmuszają do wykluczenia glutenu, np. celiakia, to niektórzy ludzie bez konsultacji ze specjalistą podejmują decyzję o przejściu na dietę bezglutenową. Powstało wiele mitów na temat glutenu, w tym artykule obalone zostaną 4 z nich.

 

SPIS TREŚCI:

1. Spożycie glutenu prowadzi do odkładania się tkanki tłuszczowej

2. Gluten wpływa na nasz mózg i działa narkotyzująco

3. Gluten prowadzi do osłabienia kości

4. Dieta bezglutenowa jest zdrowa i nie prowadzi do niedoborów

Indywidualne plany
dietetyczne i treningowe
-23 kg -23 kg -7 kg -25 kg -7 kg +13 kg -15 kg -23 kg -6 kg -18 kg -11 kg już od 39,99 zł za miesiąc

 


1. Spożycie glutenu prowadzi do odkładania się tkanki tłuszczowej

Kiedy demonizuje się jakikolwiek składnik pokarmowy, to tylko kwestią czasu jest, zanim ktoś rzuci hasło „Od tego się tyje!” a potem już plotka rozprzestrzenia się w tłumie – i nikt nigdy nie wie tak naprawdę, skąd się wzięła.

 

W tym przypadku spożycie glutenu zostało powiązane z bardzo specyficznym rodzajem tkanki tłuszczowej, mianowicie odmianą trzewną, która jest gromadzona wokół narządów.

 

Rzetelne badania naukowe nie potwierdzają tego przekonania. Dr Nicola Kewnow przeprowadziła w 2010 roku analizę, która uwzględniała szereg badań porównujących spożycie pieczywa nisko- i wysokoprzetworzonego oraz ich wpływu na otyłość trzewną. Wyniki wskazywały, że tylko spożycie pieczywa białego jest związane z akumulacją tkanki tłuszczowej, pieczywo pełnoziarniste miało wręcz odwrotny efekt, jednak obie frakcje są obfitym źródłem glutenu.

 

 

2. Gluten wpływa na nasz mózg i działa narkotyzująco

W tym micie można dostrzec ziarno prawdy. W trakcie trawienia i absorpcji glutenu powstają peptydy glutenu – małe substancje, wyróżnia się 5 odmian. Zostały zakwalifikowane jako egzorfiny, czyli związki mogące przenikać barierę krew–mózg i oddziaływać na receptory opioidowe, w rezultacie wpływają na zachowanie człowieka. W teorii to prawda, jednak warto zwrócić uwagę na kilka kwestii:

 

– badania pokazujące możliwy wpływ peptydów glutenu na receptory opioidowe zostały przeprowadzone albo w laboratorium na wyizolowanych komórkach, albo na szczurach. Chociaż badania na szczurach są cenne, to wykorzystywały gotowe peptydy glutenu, a nie sam gluten. To trochę jak porównanie wina i winogron, a następnie stwierdzenie, że mają taki sam wpływ na organizm. Co gorsza, w badaniach na szczurach peptydy glutenu były często podawane nie doustnie, jak nakazywałaby logika, ale dożylnie. W takich warunkach rzeczywiście zaobserwowano zmiany w zachowaniu, na przykład szczury otrzymujące dawkę peptydów po treningu wykazywały lepsze zdolności uczenia się; Fabryka Siły Sklep

 

– idealne badanie wskazywałoby, że u ludzi po spożyciu produktów z glutenem rośnie stężenie peptydów glutenu, które mają negatywny wpływ na zachowanie i zdolności poznawcze. Takie badanie nie zostało jednak przeprowadzone;

 

– podobne egzorfiny są produkowane nie tylko po spożyciu produktów z glutenem, ale także nabiału, ryżu, szpinaku oraz mięsa. Czy ich także należy unikać?


3. Gluten prowadzi do osłabienia kości

U osób z celiakią gluten rzeczywiście wywołuje odpowiedź zapalną, która prowadzi ostatecznie do ataku na strukturę kości. Jednak osoby zdrowe nie muszą się tego obawiać.

 

W badaniu dr A. Jenkinsa, w którym jedna z grup była karmiona dużą ilością pieczywa wzbogaconego o gluten, wykazano wręcz wzrost bilansu składników mineralnych, co wskazuje na ich większą akumulację w organizmie. Naukowcy potwierdzili, że dieta bogata w białko i gluten nie ma negatywnego wpływu na bilans wapnia.

 

 

4. Dieta bezglutenowa jest zdrowa i nie prowadzi do niedoborów

Wykluczenie z diety glutenu dla wielu osób oznacza duże zmiany w jadłospisie, a także eliminację produktów bogatych w witaminy i składniki mineralne. Niestety w rezultacie dieta często nie dostarcza wszystkich mikro- i makroskładników.

 

Oczywiście nie jest to zasada, a dietę bezglutenową można ułożyć tak, żeby była zdrowa i odżywcza. Jednak osoby, które wprowadzają taką dietę bez nadzoru specjalistów, popełniają liczne błędy żywieniowe. Wykazało to badanie przeprowadzone w 2010 roku w Warszawie. Przebadano 42 kobiety stosujące dietę bezglutenową, sprawdzono zawartość składników odżywczych i porównano z obecnie rekomendowanym spożyciem. W niektórych przypadkach dieta bezglutenowa prowadziła do poważnych niedoborów witamin i składników mineralnych.