Według badań NATPOL (kryteria Międzynarodowej Federacji Diabetologicznej – IDF) u ok. 26% Polaków , którzy ukończyli 18. rok życia, stwierdzono występowanie zespołu metabolicznego. To prawie 7,6 milionów obywateli naszego kraju. Oznacza to, że schorzenie to zaliczane jest do chorób cywilizacyjnych. Jeżeli chcecie dowiedzieć się, czym jest zespół X, przeczytajcie artykuł.

 

SPIS TREŚCI:

1. Zespół metaboliczny – definicja

2. Zespół metaboliczny – przyczyny

3. Zespół metaboliczny – objawy

4. Zespół metaboliczny – leczenie

5. Zespół metaboliczny – dieta

Indywidualne plany
dietetyczne i treningowe
-23 kg -23 kg -7 kg -25 kg -7 kg +13 kg -15 kg -23 kg -6 kg -18 kg -10 kg -11 kg już od 39,99 zł za miesiąc

 

 

1. Zespół metaboliczny – definicja

W literaturze możemy napotkać różne definicje zespołu metabolicznego, jednak elementem wiążącym owe definicje jest fakt występowania w jednym czasie kilku jednostek chorobowych, związanych przede wszystkim z zaburzeniem gospodarki węglowodanowej (insulinooporność, cukrzyca typu 2), zaburzeniami gospodarki lipidowej (hipercholesterolemia) oraz dysfunkcjami gospodarki energetycznej (otyłość brzuszna). Niejednokrotnie oprócz wspomnianych patologii może dojść do rozwinięcia się charakterystycznych dla obu przypadłości powikłań naczyniowych, jak dusznica bolesna, nadciśnienie tętnicze czy stopa cukrzycowa. Zespół metaboliczny jest bardzo często określany również jako zespół X, choroba polimetaboliczna czy zespół insulinooporności.


2. Zespół metaboliczny – przyczyny

Przyczyny powstawania zespołu X nie są znane. Przyjmuje się, że występowanie choroby polimetabolicznej jest związane z czynnikami genetycznymi, a także siedzącym trybem życia, który jest domeną cywilizacji wysokorozwiniętych. Dodatkowo szczególne znaczenie  przypisuje się codziennej diecie. Zbyt wysoka podaż energetyczna w stosunku do zapotrzebowania, spożywanie wysoko przetworzonej żywności, zawierającej dużą ilość cukrów prostych, nasyconych kwasów tłuszczowych, a niską ilość błonnika wydają się mieć szczególne znaczenie w powstawaniu zespołu metabolicznego.


3. Zespół metaboliczny – objawy

Symptomy wskazujące na obecność choroby polimetabolicznej stanowią równocześnie podstawowe kryterium do diagnozy tej patologii. Według kryteriów diagnostycznych Międzynarodowej Federacji Diabetologicznej z 2005 r. przyjmuje się, że aby stwierdzić obecność zespołu insulinooporności, należy potwierdzić obecność otyłości brzusznej (obwód talii: ♂ ≥ 94 cm, ♀ ≥ 80 cm). Fabryka Siły Sklep

 

Oprócz tego głównego objawu muszą występować dwa z poniższych symptomów:

– stężenie triglicerydów we krwi ≥ 150 mg/dl;

– obniżenie poziomu cholesterolu HDL we krwi (♂ ≤ 40 mg/dl ; ♀ ≤ 50 mg/dl);

– wartość ciśnienia tętniczego krwi ≥ 130/85 mm Hg;

– poziom glukozy we krwi (mierzony na czczo) ≥ 100 mg/dl.


Następstwa wyżej wymienionych objawów zazwyczaj rozwijają się powoli

i przez dłuższy czas. Najczęściej wskazywanymi efektami są chroniczne zmęczenie i słaba tolerancja wysiłku fizycznego, zaburzenia oddechowe

w postaci duszności czy skróconego oddechu, problemy trawienne manifestujące się wzdęciem bądź nadkwasotą. Obraz kliniczny w przypadku każdego z pacjentów jest zupełnie inny i uzależniony od stopnia zaawansowania choroby.


4. Zespół metaboliczny – leczenie

Terapia zespołu metabolicznego jest tak naprawdę procesem wieloetapowym i polegającym na kilku głównych działaniach. Przede wszystkim największe znaczenie ma zmiana dotychczasowego trybu życia. Chorzy na zespół X powinni stopniowo włączać wysiłek aerobowy, którego pojedyncza sesja powinna wynosić średnio 30–60 minut. Z czasem pacjenci powinni uczęszczać na treningi nawet do sześciu razy w tygodniu. Równie ważnym elementem jest zmiana dotychczasowej diety (o której więcej w kolejnym rozdziale). Skutkiem tych dwóch zmian jest redukcja masy ciała, która jest warunkiem koniecznym do poprawy stanu chorego. Należy zerwać z nałogami. Palenie tytoniu, spożywanie alkoholu oraz stosowanie innych używek jest bezwzględnie zakazane.

 

Oczywiście osoby chorujące na zespół metaboliczny ze względu na współwystępowanie z otyłością wielu chorób metabolicznych powinny być pod stałą kontrolą lekarza lub dietetyka, którzy wdrożą odpowiednie leczenie pozwalające na poprawę stanu zdrowia.


5. Zespół metaboliczny – dieta

Dieta w przypadku zespołu metabolicznego nie jest zbyt odkrywcza czy też rewolucyjna. Zmiana nawyków żywieniowych odnosi się do popularnych zasad zdrowego odżywiania. Warto wspomnieć, że utrata kolejnych kilogramów skutecznie obniża nadmierne ciśnienie tętnicze. Równie ważny jest sam sposób tracenia nadmiernej masy ciała. Proces ten powinien być powolny – im mniejsze tempo, tym uzyskane efekty będą trwalsze. Przyjmuje się, że normatywne tempo chudnięcia powinno wynosić

0,5–1 kilograma w ciągu tygodnia.


Chorzy borykający się z zespołem polimetabolicznym powinni spożywać od 4 do 5–6 posiłków w ciągu dnia w równych odstępach czasu. Przerwy te powinny wynosić 3–4 godziny. Ważne, by w czasie odchudzania nie odczuwać głodu – dieta nie jest synonimem głodówki. Warto również pamiętać o produktach, których użyjemy do przygotowywania naszego nowego jadłospisu. W tym przypadku warto wspomóc się piramidą zdrowego żywienia. Dodatkowo należy mieć na uwadze odpowiednie nawodnienie organizmu i indywidualne dopasować sposób żywienia do osoby chorej, biorąc pod uwagę, która jednostka chorobowa towarzyszy występowaniu otyłości.

 

 

1 / 4
A jaki Ty masz cel? Nie trać czasu i zacznij już dziś! Skorzystaj z profesjonalnej opieki.
Określ swój cel treningowy, a my pomożemy Ci go osiągnąć.

Bibliografia

Komperda J. et. al., Zespół metaboliczny – przegląd piśmiennictwa, „Problemy Nauk Stosowanych” 2014, 2, 149–156.

Pałkowska E., Bartnikowska E., Owsiak D., Wykorzystanie diety ubogoenergetycznej o zmodyfikowanym składzie puli kwasów tłuszczowych w terapii zespołu metabolicznego,  „Roczniki Państwowego Zakładu Higieny” 2012, 63(2), 163–169.

Pacholczyk M., Ferenc T., Kowalski J., Zespół metaboliczny. Część I: Definicje i kryteria rozpoznawania zespołu metabolicznego. Epidemiologia oraz związek z ryzykiem chorób sercowo-naczyniowych i cukrzycy typu 2, „Postępy Higieny i Medycyny Doświadczalnej” 2008, 62, 530–542.

Cichocka A., Dieta w zespole metabolicznym, mp.pl/pacjent/dieta/diety/diety_w_chorobach/72134,dieta-w-zespole-metabolicznym (20.01.2020).