Tarczyca to niewielki gruczoł, który ma ogromne znaczenie w prawidłowym funkcjonowaniu organizmu. Jakie symptomy mogą sugerować jego niedoczynność? Jak potwierdzić występowanie choroby i jak ją leczyć?

 

Dieta Kliniczna

Istnieje kilkadziesiąt jednostek chorób dietozależnych. Choroby te powstają w wyniku nieprawidłowego odżywiania i niewystarczającej aktywności fizycznej – innymi słowy, są możliwe do uniknięcia, jeśli dbamy o zdrowy styl życia. Do najczęściej występujących zaliczamy cukrzycę typu II, otyłość, nadciśnienie tętnicze, miażdżycę, niektóre nowotwory, zapalenia jelit, alergie. Te choroby dotyczą coraz liczniejszego grona ludzi i wymagają zmiany nawyków żywieniowych. Często jest to pierwszy krok podejmowany przez specjalistów. Należy wyeliminować źródło problemu (poprawić dietę, wdrożyć aktywność fizyczną, zadbać o higienę snu czy zredukować źródła stresu), czasem na wczesnym etapie choroby np. cukrzycy, jest to jedyna i wystarczająca metoda terapeutyczna.Niestety w przypadku schorzenia istniejącego już długi czas, może okazać się niewystarczająca. Wówczas dieta stanowi doskonały fundament pod leczenie farmakologiczne prowadzone przez lekarzy.

Czym różni się dieta kliniczna od standardowej?

W stanie chorobowym gospodarka energetyczna organizmu może ulegać zmianom. W zależności od schorzenia zapotrzebowanie na poszczególne składniki również może się zwiększać lub zmniejszać. Podczas opracowywania diet klinicznych, inaczej leczniczych bierzemy pod uwagę wszystkie te zmienne. Uwzględniamy schorzenia, przewlekłe leczenie, zalecenia lekarskie, wyniki badań, co pozwala na lepsze dopasowanie jadłospisu do potrzeb organizmu. W zależności od rodzaju problemu dobieramy składniki diety, ustalamy bilans energii, makro i mikroskładników, aby jak najlepiej zaspokoić zapotrzebowanie organizmu.

W dietach klinicznych zwracamy baczną uwagę na odpowiednie do potrzeb ustalenie proporcji makroskładników: białka, tłuszczu i węglowodanów. Mogą one podlegać wahaniom i w kontekście problemów zdrowotnych i wymagać modyfikacji.

Stąd oferujemy naszym podopiecznym m.in.:
Diety
niskotłuszczowe
Diety
wysokobiałkowe
Diety o kontrolowanej ilości węglowodanów
Diety
lekkostrawne
Diety
wysokobłonnikowe
Diety
bezglutenowe
Indywidualnie zbilansowana dieta kliniczna
to doskonały sposób na:
Łagodzenie przebiegu wielu chorób
Leczenie niektórych chorób dietozależnych
Zmniejszenie dolegliwości związanych z niektórymi chorobami
Walkę z nadmierną masą ciała
Leczenie otyłości
Poprawę profilu glikemii i lepszą kontrolę cukrzycy typu II
Poprawę wyników badań
Poprawę samopoczucia i stanu odżywienia organizmu
Zwiększenie energii i wydajności
Niekiedy zmniejszenie dawek lub odstawienie przyjmowanych leków (choroby związane z glikemią, nieprawidłowy poziom cholesterolu, nadciśnienie)
Poprawę ogólnego stanu zdrowia
Zmniejszenie dolegliwości jelitowych – zaparcia, wzdęcia, niestrawność
Dieta kliniczna może/powinna
być stosowana w chorobach:
Metaboliczne: cukrzyca typu 2, insulinooporność
Wątroby
Przewodu pokarmowego
Nerek
Trzustki
Serca i układu krążenia
Dna moczanowa
Borelioza
Endokrynologiczne
Anemia
Ginekologiczne
Nowotworowe
Autoimmunologiczne
Tarczycy
Jak komponujemy diety kliniczne:
1

Plan żywieniowy bazuje na łatwo dostępnych nisko przetworzonych produktach,z uwzględnieniem sezonowości warzyw i owoców.

2

Zawsze bierzemy po uwagę preferencje podopiecznego, a w razie potrzeby mamy do dyspozycji wymienniki produktów.

3

Mamy na uwadze komfort użytkowników diety, więc dostosowujemy plany do ich możliwości kulinarnych, czasu pracy i czasu na przygotowanie posiłków.

4

Dieta kliniczna to świetny sposób na zapewnienie organizmowi energii i sił do walki z chorobą.

5

Stwarzamy optymalne warunki, dostarczamy do organizmu wszystkich niezbędnych składników, zapobiegamy niedoborom lub wyrównujemy istniejące, zwiększamy komfort trawienny.

Jaki jest Twój cel?
Wybierz Cel z listy poniżej
Wybierz pakiet

SPIS TREŚCI:
1. Niedoczynność tarczycy – przyczyny
2. Niedoczynność tarczycy – objawy
3. Niedoczynność tarczycy a ciąża
4. Niedoczynność tarczycy – badania
5. Niedoczynność tarczycy – leczenie i dieta

 

 

1. Niedoczynność tarczycy – przyczyny
Czynniki odpowiedzialne za rozwój niedoczynności tarczycy (hipotyreozy) w dalszym ciągu są przedmiotem badań współczesnej medycyny. Z pewnością do jej rozwoju przyczynia się jedna z chorób autoimmunologicznych, które dotyczą coraz większej liczby osób. Mowa tu o chorobie Hashimoto, czyli przewlekłym limfocytarnym zapaleniu tarczycy. Choroby autoagresywne związane są z atakiem układu odpornościowego na własne komórki organizmu. W chorobie Hashimoto atakowi ulegają komórki tarczycy, w efekcie czego dochodzi do rozwoju zapalenia. Do niedoczynności doprowadzić mogą również uszkodzenia tarczycy po operacjach chirurgicznych, nowotwory, całkowite wycięcie gruczołu (tzw. strumektomia) lub leczenie jodem radioaktywnym. Niedobór jodu w diecie także może być przyczyną niedoczynności. Obserwuje się wzrost częstości zachorowania wraz z wiekiem.

 

2. Niedoczynność tarczycy – objawy
Choroba często jest trudna do zauważenia. Jej przebiegowi mogą towarzyszyć jedynie słabo widoczne objawy. Osoby z niedoczynnością mogą doświadczać przewlekłego zmęczenia, nasilonej senności, spowolnienia, stanów depresyjnych czy ciągłego uczucia zimna. Problem mogą stanowić również dokuczliwe zaparcia, sucha skóra, łamiące się paznokcie czy nadmierne wypadanie włosów. Uciążliwy staje się wzrost masy ciała, nawet przy spożywaniu małej ilości jedzenia. Wśród rzadszych objawów możliwe są obrzęki powiek, wole, obniżony głos. Jeśli choroba nasila się, może dojść do nieprawidłowych przemieszczeń wody wewnątrz ustroju, np. wodobrzusza, obrzęków twarzy, rąk i kostek, wycieków płynów w obrębie płuc i serca.

 

3. Niedoczynność tarczycy a ciąża
Kobieta planująca ciążę powinna upewnić się, czy poziom hormonów tarczycowych jest w normie. Niedoczynność stwarza ryzyko wystąpienia wielu wad płodowych oraz nieprawidłowości w trakcie ciąży. Może przyczyniać się również do zaburzeń miesiączkowania. Przy niewyrównanej niedoczynności tarczycy istnieje ryzyko poronienia, przedwczesnego porodu, odklejenia łożyska czy uszkodzeń mózgu u płodu. Zagrożenie dotyczy także ciężarnej, u której możliwe jest wystąpienie preeklampsji. Jest to tzw. stan przedrzucawkowy, przy którym dochodzi do nagłego wzrostu ciśnienia tętniczego z jednoczesną utratą białka z moczem. Stan ten jest niebezpieczny zarówno dla przyszłej mamy, jak i rozwijającego się dziecka.

 

4. Niedoczynność tarczycy – badania
Podstawowe, najczęściej wykonywane w diagnostyce chorób tarczycy jest badanie TSH. TSH to tyreotropina, produkowana przez przysadkę mózgową. Jego zadaniem jest pobudzenie tarczycy do produkcji hormonów (T3 – trijodotyroniny i T4 – tyroksyny). Jeśli więc ilość wolnych hormonów T3 i T4 się obniża, zwrotne stężenie TSH ulega podwyższeniu. Taka sytuacja występuje w pierwotnej niedoczynności tarczycy. Jeśli jednak TSH jest niskie, może występować wtórna niedoczynność tarczycy.

 

Z kolei we wczesnych stadium choroby TSH może być powyżej normy, jednak hormony utrzymują się na prawidłowym poziomie (subkliniczna niedoczynność).

 

Norma dla TSH to 0,45–4,5 mlU/l. Dodatkowym badaniem przydatnym przy różnicowaniu niedoczynności tarczycy i choroby Hashimoto jest oznaczenie stężenia przeciwciał przeciwtarczycowych (anty-TPO). Zwykle przy hipotyreozie podwyższeniu mogą ulec m.in. poziomy transaminaz (tzw. próby wątrobowe) oraz cholesterolu. Istotne przy rozpoznaniu niedoczynności jest badanie USG gruczołu tarczowego, w którym ocenia się m.in. wielkość narządu.

 

5. Niedoczynność tarczycy – leczenie i dieta
Podstawowym lekiem stosowanym przy niedoczynności tarczycy jest L-tyroksyna. Ma ona wpłynąć na uregulowanie poziomu TSH. Zaleca się jej przyjmowanie rano na czczo, najlepiej minimum 30 minut przed posiłkiem. Ilość leku uzależniona jest od wyników badań laboratoryjnych. Pierwsza dawka w późniejszym czasie powinna zostać zmieniona w zależności od stężenia TSH, T3 i T4 po około 4–6 tygodniach od rozpoczęcia terapii. Ponowne badania wykonuje się również na czczo, jednak bez przyjęcia leku. Ważna jest systematyczna kontrola wymienionych hormonów.

 

Przy niedoczynności tarczycy znaczenie ma także sposób odżywiania się. Warto zadbać o prawidłowe zbilansowanie diety, tak by dostarczać wszystkich niezbędnych składników pokarmowych. Poniższa tabela zawiera źródła, na które warto zwrócić szczególną uwagę. Należy jednak pamiętać, że w sytuacji, gdy niedoczynność tarczycy spowodowana jest chorobą Hashimoto, zalecenia dietetyczne mogą się istotnie różnić. Często przydatne w chorobach autoimmunologicznych jest sprawdzenie istniejących nietolerancji pokarmowych i zastosowanie diety eliminacyjnej.

 

SKŁADNIKPRZYKŁADOWE ŹRÓDŁA
JodDorsz, łosoś, makrela
BiałkoChude mięso drobiowe, wołowe, ryby
Błonnik pokarmowyWarzywa, produkty pełnoziarniste
Witamina AJaja, tran
Witamina B12Produkty pochodzenia zwierzęcego
Witamina CCzarna porzeczka, natka pietruszki, papryka
Witamina DTłuste ryby, żółtko jaja
Witamina KJaja, ziemniaki, awokado
Witamina EOleje roślinne, orzechy, migdały
ŻelazoWątroba, ryby
SelenProdukty zbożowe, mięso, kiełki
CynkMięso, przetwory mleczne

 

Źródło: Tuchendler P., Zdrojewicz Z., Dieta w chorobach tarczycy, „Medycyna Rodzinna” 2017, 20(4), 299–303.

 

Przy niedoczynności tarczycy zwraca się uwagę na związki, które mogą hamować wchłanianie jodu z żywności lub jego metabolizm. Należą do nich siarkocyjany i goitrogeny obecne m.in. w roślinach krzyżowych (np. kapusta, jarmuż, brokuły). Zaleca się ich ograniczenie i spożywanie po wcześniejszej obróbce termicznej.

 

Niedoczynność tarczycy to choroba wpływająca na funkcjonowanie całego organizmu. Możliwe jest jednak odpowiednie uregulowanie pracy narządu i życie bez dokuczliwych objawów.

 

 

 

1 / 4
A jaki Ty masz cel? Nie trać czasu i zacznij już dziś! Skorzystaj z profesjonalnej opieki.
Określ swój cel treningowy, a my pomożemy Ci go osiągnąć.

Bibliografia
Ponichtera A., Borowiak E., Choroby tarczycy jako poważny problem medyczny w Polsce, „Problemy Pielęgniarstwa” 2008, 16(1–2), 192–198.
Krekora–Wollny K., Niedoczynność tarczycy a otyłość, „Forum Zaburzeń Metabolicznych” 2010, 1(1), 63–65.
Tuchendler P., Zdrojewicz Z., Dieta w chorobach tarczycy, „Medycyna Rodzinna” 2017, 20(4), 299–303.