Kurkuma (Ostryż długi) zwana również ostryżem Zohary lub szafranem indyjskim – to nazwy, pod którymi kryje się dobrze nam znana kurkuma. jest byliną z gatunku imbirowatych, która jest powszechnie stosowana w kuchni Dalekiego Wschodu. Ostatnio jest coraz bardziej popularna w Polsce. W czym tkwi tajemnica kurkumy?

 

SPIS TREŚCI:
1. Kurkuma zastosowanie i działanie
2. Kurkuma – wskazania
3. Kurkuma – przeciwwskazania do stosowania
4. Kurkumina – występowanie

Za rok będziesz żałował, że nie zacząłeś dzisiaj!
Zobacz metamorfozy naszych użytkowników:

Zobacz więcej!

 

 

1. Kurkuma zastosowanie i działanie
Kurkumina jest aktualnie przedmiotem zainteresowania świata nauki

i biotechnologii z uwagi na szerokie i jeszcze nie do końca poznane spektrum działania. Niska biodostępność kurkuminy dla komórek naszego ciała w wyniku jej słabego wchłaniania w podaniu doustnym sprawia, że jest niemal niewykrywalna w surowicy krwi, co utrudnia jej dokładne przebadanie i wprowadzenie jako potencjalnego środka terapeutycznego w medycynie klinicznej.


Z drugiej strony może to być duży atut kurkuminy, ponieważ dzięki temu cechuje się ona niską toksycznością przy podaniu doustnym. Według Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności bezpieczna dawka to

3 mg/kg masy ciała. W Polsce natomiast nie ustalono górnej granicy spożycia.


Badania wskazują, że kurkuma podawana codziennie w dawce 3,6–8 g nie powodowała żadnych skutków ubocznych. Kwestia ta jest jednak zależna od zmienności osobniczej. Należy przede wszystkim pamiętać o starej zasadzie: „Omnia sunt venena, nihil est sine veneno. Sola dosis facit venenum”, czyli słynnej kwestii Paracelsusa: „Wszystko jest trucizną i nic nie jest trucizną, bo tylko dawka czyni truciznę” i nie przesadzać z ilością stosowanej przez nas kurkumy oraz pochodnych.

 

Kurkuma zawdzięcza swoje właściwości kurkuminie – przeciwutleniaczowi polifenolowemu, związkowi chemicznemu, który jest powszechnie stosowany w przemyśle jako barwnik spożywczy. Co ciekawe, jako pierwsi strukturę kurkuminy zbadali w 1910 roku polscy chemicy, Stanisław Kostanecki, Janina Miłobędzka i Wiktor Lampe.  Kurkuma w medycynie Dalekiego Wschodu od niemal 4000 lat jest wykorzystywana do leczenia trudno gojących się ran, stanów zapalnych przewodu pokarmowego i jako naturalny środek przeciwbólowy.

 

Kurkuma – zastosowanie antyoksydacyjne
Kurkumina neutralizuje w komórce wolne rodniki, w tym anionorodnik ponadtlenkowy, rodnik hydroksylowy oraz rodnik ponaddtlenkowy. Zwiększa też ilość wewnątrzkomórkowego glutationu, związku o silnych właściwościach przeciwutleniających. Dzięki temu kurkuma jest silnym przeciwutleniaczem i chroni komórki przed uszkodzeniem w wyniku nadmiernego stresu oksydacyjnego. Kurkumina wykazuje przez to korzystne działanie w zakresie funkcji śródbłonka naczyń krwionośnych, spadku peroksydacji lipidów oraz ich kumulacji w naczyniach krwionośnych. Ma zatem działanie przeciwmiażdżycowe.

 

Kurkuma – działanie przeciwzapalne
Kurkumina łagodzi stany zapalne organizmu, przyspiesza gojenie się ran, ponieważ wpływa na hamowanie ekspresji białek odpowiedzialnych za powstanie stanu zapalnego. Wykazuje działanie przeciwwrzodowe, ponieważ pobudza wydzielanie mucyny – związku chroniącego śluzówkę żołądka. Poprawia również funkcjonowanie wątroby, ponieważ wzmaga wytwarzanie żółci oraz tempo jej uwalniania. Jednocześnie działa ochronnie na hepatocyty w przypadku zatruć np. lekami, alkoholem.

 

Działanie neuroprotekcyjne
Kurkumina jest przedmiotem intensywnych badań w zakresie wykorzystania do leczenia chorób neurodegeneracyjnych, zwłaszcza w chorobie Alzheimera. Kurkumina łagodząc stan zapalny, niwelując uszkodzenia komórek nerwowych w związku ze stresem oksydacyjnym oraz hamując agregację beta-amyloidu, może stanowić godne uwagi uzupełnienie standardowej terapii farmakologicznej stosownej aktualnie przez neurologów.

 

Kurkuma – właściwości chemoprewencyjne i antynowotworowe
Kurkumina hamuje transkrypcję białek zaangażowanych w transformację nowotworową komórki. Dodatkowo może zwiększać wrażliwość komórek na stosowane cytostatyki, jak również ma zdolność indukowania apoptozy komórek nowotworowych oraz hamowania ich proliferacji, przez co jej zastosowanie jako środka przeciwnowotworowego jest aktualnie przedmiotem intensywnych badań. Wykazano jej skuteczność w prewencji nowotworu jelita grubego, piersi oraz zapobieganiu przerzutom do innych narządów. Obecnie trwają badania nad wykorzystaniem kurkuminy jako środka wspomagającego leczenie nowotworu prostaty, okrężnicy oraz czerniaka skóry.

 

Kurkuma działanie antyseptyczne
Kurkuma hamuje namnażanie drobnoustrojów, np. grzybów drożdżoidalnych, laseczek Bacillus czy Clostridium. W krajach Dalekiego Wschodu kurkuma jest często stosowana w formie maści na rany, która wykazuje działanie dezynfekujące.

 

Kurkuma zmniejsza hiperglikemię
Badania wykazały, że kurkumina zmniejsza hiperglikemię, poprawia parametry lipidowe, poprawia wydzielanie insuliny. Może to być cenna informacja dla osób borykających się ze stanem przedcukrzycowym.
Kurkumina zwiększa wydzielanie tlenku azotu, dzięki czemu obniża ciśnienie krwi, powodując rozszerzenie naczyń krwionośnych.

Istnieją również badania, które wskazują, że kurkumina może hamować niszczenie chrząstek stawowych w reumatoidalnym zapaleniu stawów.

 

Nie masz czasu? Nasi eksperci ułożą dla Ciebie plan. Kliknij tutaj!
Plany dietetyczne i treningowe
Plany dietetyczne i treningowe

2. Kurkuma – wskazania
W medycynie hinduskiej i chińskiej kurkuma była środkiem leczniczym

w leczeniu żółtaczki i wrzodów. Stosowano ją również jako środek hamujący apetyt, zmniejszający kolki oraz bóle menstruacyjne. Była powszechnie stosowana w leczeniu ran, ukąszeń, oparzeń, trądziku i innych schorzeń skóry. Pomaga załagodzić biegunki, niestrawność, zgagę. Co ciekawe, w tamtych rejonach stosuje się ją jako środek antydepresyjny i łagodzący halucynacje spowodowane środkami odurzającymi.

 

3. Kurkuma – przeciwwskazania do stosowania
Kurkuma nie jest jednak wskazana do stosowania dla wszystkich.
Jak każda substancja stosowana w nadmiarze, może być groźna dla zdrowia i nie wolno jej nadużywać.

 

Kobiety w ciąży nie powinny spożywać jej w nadmiarze, ponieważ zwiększa kurczliwość macicy i może powodować poronienia. Obniża ona również krzepliwość krwi, dlatego pacjenci przygotowujący się do zabiegów operacyjnych lub stosujący leki przeciwkrzepliwe powinni zaniechać jej spożycia. Kurkuma obniża poziom cukru we krwi, dlatego osoby cierpiące na cukrzycę nie powinny jej stosować w nadmiarze, ponieważ grozi to nagłą hipoglikemią i gorszą kontrolą poziomu cukru we krwi.


Z jednej strony kurkuma może niwelować stany zapalne w obrębie układu pokarmowego, jednak stosowana w nadmiarze może dawać efekt odwrotny

i powodować nadkwasotę, zgagę, bóle brzucha i klatki piersiowej.
Podobnie kurkuma może wpływać na metabolizm niektórych leków i zmieniać stopień ich przyswajania. Jeśli przyjmujesz jakiekolwiek leki, zanim zaczniesz przyjmować kurkumę, również w postaci suplementu, koniecznie skonsultuj się ze swoim lekarzem!

 

4. Kurkumina – występowanie 
W pierwotnej postaci znajduje się w kurkumie. Kurkumina jest szeroko wykorzystywanym barwnikiem spożywczym. Znajdziemy ją m.in. w musztardzie, pastach rybnych, lodach, zupach, kandyzowanych owocach, winie czy deserach. Najbardziej popularnym daniem, które zawiera dużą ilość kurkumy, jest sławne curry. Chluba kuchni indyjskiej jest wbrew pozorom bardzo łatwa do przyrządzenia.

 

Jedyne, czego potrzebujemy do przygotowania 2 porcji tradycyjnego curry, to:

– 150 g piersi z kurczaka;
– 1 duża cebula;
– 1 puszka pomidorów;
– 4 ząbki czosnku;
– 2 cm imbiru;
– 2 szczypty chilli;
– 1 łyżeczka kurkumy;
– 2 łyżki oliwy;
– po 1 szczypcie kminku, anyżu i kozieradki;
– sól i pieprz do smaku;
– 100 g ryżu.

 

Sposób przygotowania
1. Ryż gotujemy zgodnie z instrukcją na opakowaniu.
2. Cebulkę obieramy, kroimy w drobne pióra. Blanszujemy na złoty kolor na oliwie.
3. Dodajemy przeciśnięty przez praskę czosnek oraz starty imbir.
4. Dodajemy pozostałe przyprawy.
5. Pomidory obieramy ze skórek i dodajemy na patelnię.
6. Kurczaka myjemy, kroimy w kostkę i dodajemy na patelnię.
7. Wszystko mieszamy. Doprawiamy do smaku solą lub pieprzem.
8. Podajemy z ryżem

 

Smacznego!

 

 

Bibliografia
Cyranka M., Kapka L., Rzeski W., Chemoprewencja nowotworów – perspektywa zastosowania w profilaktyce i terapii, "Zdr Publ" 2009, 119 (2): 223–227.
Deptuła T., Gruber B., Krówczyński A., Kurkumina i jej pochodne – zastosowanie w terapii przeciwnowotworowej i chemoochronnej, "Postępy Fitoterapii" 3, 2014.
Lal J., Turmeric, curcumin and ourlife: a review, "Bull Environ Pharmacol Life Sci" 2012, 1(7), 11–17.
Przybylska S., Kurkumina – prozdrowotny barwnik kurkumy, "Probl Hig Epidemiol" 2015, 96(2), 414–420.
Sikora-Polaczek M., Bielak-Żmijewska A., Sikora E., Molekularne i komórkowe mechanizmy działania kurkuminy – dobroczynny wpływ na organizm, "Postępy Biochemii" 2011, 74–84.
Szczepański M.A., Grzanka A., Chemoprewencyjne i przeciwnowotworowe właściwości kurkuminy, "Nowotw J Oncol" 2009, 59, 377–384
Terlikowska K., Witkowska A., Terlikowski S., Kurkumina w chemoprewencji raka piersi, "Postępy Hig Med Dosw" 2014, 68, 571–578.
Wolanin K., Piwocka K., Kurkumina – od medycyny naturalnej do kliniki, 2008, 53–65.
Zalega J., Szostak-Węgierek D., Żywienie w profilaktyce nowotworów. Część III. Diety o właściwościach przeciwnowotworowych, "Probl Hig Epidemiol" 2013, 94 (1), 59–70.

REKLAMA
Rewolucja w spalaniu tłuszczu! Zobacz najskuteczniejsze spalacze
9,4
Trizer
137
Zobacz więcej Dieta GRATIS!
TRIZER To przede wszystkim zestaw! Producent zapewnia 30 dniową dietę oraz pełną opiekę dietetyków do każdego zakupionego Trizera!
Komentarze(3)
    • ~mAJOR
      2 sierpień 2017

      Kurkuma i jej zastosowanie oraz właściwości - wszystko super opisane

      • ~Konik
        2 sierpień 2017

        bardzo ciekawy artykul - dziekuje

        • ~Maja
          2 sierpień 2017

          bardzo dobry artykuł!